Thư giãn cuối tuần: Người Việt nói tiếng Anh.

Người Việt nói tiếng Anh

BTV X-Cafevn sưu tầm

....Tiếng Pháp, tuy không độc vận như tiếng Việt, nhưng dễ phát âm vì thấy sao nói vậy. Trong khi tiếng Anh thì cùng một chữ nhưng lại phát ngôn ba, bốn nẻo khác nhau, chẳng biết đường nào lần. Cùng một chữ a, trong chữ apple thì đọc là áp-pồ, nhưng trong chữ gate thì đọc là ghết(ơ), trong chữ national thì lại đọc là na-shô-nôl, và trong chữ bare thì lại đọc là ber. Đã thế, mẫu tự cuối của một chữ phải nói ra hơi gió, không thì người Mỹ không hiểu. Người Việt chúng ta đại đa số khi nói tiếng Anh ai cũng nuốt âm gió. Thí dụ như chữ good, đọc đúng là gúđ(ơ) với vần cuối đơ uốn lưỡi trong miệng, thì người mình chỉ nói gút, làm người Mỹ nghe muốn điên cả đầu. Hầu hết chúng ta nếu sống ở Việt Nam từ bé đến lớn chừng 16, 17 tuổi rồi sang Mỹ ở thì mặc dù nói tiếng Anh trẹo quai hàm cho đến 50 năm sau cũng chẳng bao giờ phát âm đúng như người Mỹ.

Cộng với việc uốn lưỡi trẹo quai hàm, nếu mình đánh dấu nhấn sai chỗ, người Mỹ nghe sẽ không hiểu. Ngày xưa khi mới sang là dân tỵ nạn, tôi đến tiểu bang Pensylvania. Khi vào học trung học ở California, bạn Mỹ trong lớp hỏi tôi trước đó ở đâu, tôi trả lời là ở Pen-sôl-vê-Ní-a. Họ lắc đầu không hiểu chỉ vì tôi đọc nhấn mạnh sai ở vần “Ní”. Vần nhấn đúng là ở chữ “Vế”: Pen-sôl-Vế-ni-a.

Tôi sang Mỹ từ năm 17 tuổi, bây giờ phát âm tiếng Anh vẫn còn dở ẹc. Có ở thêm chục năm nữa thì vẫn là anh Mít nói tiếng Mỹ. Ấy là tôi không phải là người thất học vì ngày xưa từ bé bố tôi đã dậy tôi tiếng Pháp ở nhà. Vào trung học lớp 6 tôi chọn chọn sinh ngữ chính Pháp văn. Đến năm lớp 9 thì như bao học sinh khác, tôi phải học thêm tiếng Anh là sinh ngữ phụ thứ hai. Tôi nói vòng vo tam quốc như thế để nhấn mạnh một điểm là tôi không đến nỗi ngu lắm khi học ngoại ngữ, thế mà sau 37 năm sinh sống ở Hoa Kỳ, tiếng Anh của tôi vẫn còn bập bẹ như chị bán bar trong xóm Bàn Cờ của tôi ngày xưa.

Có trình độ học vấn mà tôi còn thấy chới với, do đó hầu hết người Việt Nam sang Mỹ khi đã trưởng thành, nhất là những người ít học hay vào lứa tuổi 30, 40, thì không tài nào nói tiếng Anh được chuẩn.

Không đọc được tiếng Anh nên họ phát âm chữ Mỹ theo tiếng Việt nhiều khi vô tình nghe rất buồn cười.

Khi con tôi còn nhỏ, chúng tôi thuê một bà Việt Nam săn sóc vào ban ngày khi chúng tôi đi làm. Dĩ nhiên là bà ta hoàn toàn không nói tiếng Anh. Nếu nghe bà ta phát âm tên con đường Kuehner (Kiu-nơr) gần nhà tôi thì bảo đảm người Mỹ sẽ há hốc kinh ngạc: đường Cu Nó. Đường Cu Nó ở phía Tây thành phố. Phía Đông thành phố nơi bà ta ở có một con đường tên Culver (Kôn-vơr) thì bà ta biến nó thành đường Cu Dơ. Thành ra bà ta ở đường Cu Dơ, nhưng mỗi sáng đi làm đến nhà tôi ởgần đường Cu Nó.

Con đường chính yếu gần nhà tôi là Yosemite (Dzồ-sé-mi-ti) thì bà ta đọc là Dô Xe Mít, thành phố kế bên Burbank (bơr-beenk) thì bà ta đọc là Bấp Bênh. Đi trên đường Dô Xe Mít (Yosemite) gập ghềnh nên nó kế bên thành phố Bấp Bênh (Burbank) là phải lắm!

Những cặp vợ chồng Việt trẻ sinh con ở Hoa Kỳ phần lớn đặt tên tiếng Mỹ cho con vì chúng nó xem như là dân Mỹ, chẳng còn liên hệ gì đến Việt Nam. Bố mẹ có thể gọi được tên con, nhưng đối với ông bà nội/ngoại, gọi cháu mình với tên Mỹ là cả một cực hình.

Hơn chục năm trước tôi có quen một anh bạn. Khi vợ sinh đứa con trai đầu lòng, anh ta đặt tên con là Kirt (Kơrt). Vài năm sau tôi đến ăn sinh nhật, gặp bà ngoại cháu bé thì bà ấy nói với tôi:

- Cái thằng Liêm thiệt hết sức nói. Tiếng Dziệt Nam mình có biết bao nhiêu là tên, nó hổng đặt tên con nó tiếng Dziệt để tui dễ gọi, mà nó lại đặt tên tiếng Mỹ, tui giận hết sức.

- Tiếng Mỹ với tiếng Việt cũng như vậy thôi, có gì đâu mà bác giận? Tôi hỏi và nói tiếp: Mình ở Mỹ thì nên đặt tên con nít tiếng Mỹ, chứ nếu không mai sau nó vào trường học, bạn bè không gọi được tên tiếng Việt thì tội cho nó.

- Trời ơi, tội cho nó nhưng ai tội cho tui? Nó đặt tên con tiếng Mỹ thì làm sao tui kêu? Mà có đặt tên Mỹ thì cũng kiếm cái tên gì cho tui gọi được. Đằng này nó đặt tên thằng cháu tui là cái gì… “Cứt”, “Cứt”. Ngày nào tui cũng gọi thằng cháu tui tên “Cứt”, “Cứt”, nghe kỳ quá!

Đứa bé tên là Kirt (Kơrt), bà ta đọc không được tên cháu của mình nên gọi nó là “Cứt”!

Thời đại đặt tên con là “Cái Tĩn” hay “Thằng Tũn” đã xa xưa lắm rồi. Bây giờ thì bố mẹ nào cũng tìm tên thật đẹp để đặt cho con. Michelle (mi-sheo) hay Sally (sa-ly), tên con gái ở Mỹ nghe thật hay nhưng nhiều ông bà nội/ngoại không phát âm được nên đổi tên cháu Michelle ra… “Mì xào”, Sally gọi là “Xá-lị”.

Một cô bạn gái nói cho tôi biết có một anh bạn, vợ sinh con trai, đặt tên là Christopher. Người nào cùng lứa tuổi tôi có thể nhớ trước 1975 có phim “Tình thù rực nắng”, phim Mỹ nhưng không hiểu sao ở Việt Nam tựa đề phim lại là tiếng Pháp“Meutre au Soleil” (tựa tiếng Mỹ là “Summertime Killer”). Sở dĩ tôi còn nhớ vanh vách phim này vì hai tài tử chính, cô đào Olivia Hussey và anh chàng Christoper Mitchum đều đẹp. Tôi còn nhớ rõ Christopher Mitchum với bộ tóc mầu vàng, trông rất lạ vì tóc Á Đông của chúng ta mầu đen. Anh chàng này tóc vàng, da trắng, người Âu Mỹ trông thấy đã đẹp, tên anh ta Christopher nghe cũng đẹp nữa. Ấy thế mà bà nội Việt Nam ở Mỹ vì không nói được chữ Christopher (Khris-tô-phơr) tuyệtđẹp tên của cháu mình nên gọi nó là… “Tô Phở!”.

Anh này có một cậu em trai, cũng lấy vợ, và cũng sinh con trai. Hai vợ chồng người em đặt tên con là Tommy (tom-mi). Tên này thì quá dễ để cho ông bà gọi cháu, ấy thế mà bà cũng gọi trại ra theo âm Việt Nam: “Tô Mì”. Hai đứa cháu, mộtđứa là “Tô Phở”, một đứa là “Tô Mì”, bây giờ nó trở thành tên quá dễ để cho bà nội gọi cháu.

Tên đường sá ở Mỹ thì những người Việt tha hồ gọi theo tiếng của mình, chẳng quan tâm đến việc người Mỹ có hiểu hay không. Đây là một vài thí dụ tên đường sá, thành phố ở Mỹ, chữ trong ngoặc là phát âm đúng theo tiếng Mỹ, và chữ kế bên cạnh là người mình đổi sang tiếng Việt để đọc:

Magnolia (mặec-noó-li-a): Mặt ngó lia

Cullen (kơ-lân): Cù lần

McFadden (mặec-pha-đân): Mất phải đền

McLaughlin (mặec-láph-lân): Mắt láo liên

Brookhurst (brúk-hơrst): Bốc hốt

McKee (mặec-ki): Mặc kệ

Tully (tu-li): Tú lỳ

Bascom (bas -com): Bát cơm

Saratoga (sa-ra-tô-ga): Xỏ lá to gan

Piedmont (píd-mont): Bịt mông

Sau đây là một người Việt nói một câu dùng tiếng Mỹ trà trộn thêm vào:

- Ông đi tới bảng tốp (stop), quẹo phải thì thấy đất to (drug store -drấg-stor: nhà thuốc Tây) mua cho tôi hộp ếch rình (aspirin), nghe nói ếch rình là thần dược còn chữa cô rồ (cholesterol) nữa!

Đây là một câu chuyện cũng về người Việt đọc tiếng Anh, lưu truyền trên Internet, tôi không biết ai là tác giả, xin chép lại nguyên văn:

“Tui xin kể một chuyện vui có thiệt 100%, xảy ra cho chính tui:

Cách đây vài tháng, một người bạn nhờ tui ra phi trường đón giùm một cô ca sĩ rất rất ư là nổi tiếng bên VN (xin cho phép tui tạm giấu tên cô ca sĩ đó). Nàng là thần tượng của giới trẻ bên đó và cũng như bên đây. Nàng rất ư là dễ thương và very cute! và thông minh luôn. Nàng sang đây hát show theo lời mời của nhóm bạn của tui. Anyway, trên xe, nàng hỏi tui là nàng có thể xài thẻ tín dụng bên đây được không? Tui hỏi lại là thẻ loại gì? Của nhà băng nào? Thì nàng nhỏ nhẹ bảo là thẻ của nàng là thẻ “Con mẹ xin ăn”! Và cứ thế, suốt cả giờ, nàng huyên thuyên kể về cái thẻ “Con mẹ xin ăn” của nàng có rất nhiều tiền trong đó, nàng có thể dùng nó bất cứ lúc nào và bất cứ nơi nào trên thế giới.

Tui không dám hỏi. Cũng không dám ngắt lời nàng để hỏi. Trong lòng cứ ấm ức và thắc mắc - Ngộ thiệt đó nha! Cớ sao nhà băng bên Việt Nam lại lấy một cái tên nghe oái oăm thiệt. Tại sao lại đi lấy tên nhà băng là “Con mẹ xin ăn” nhỉ? Thiếu gì tên đẹp mà sao hổng lấy. Mà lạ, nàng bảo là cái “Con mẹ xin ăn” băng này là lớn lắm đó nha... Em được họ cho em muốn xài bao nhiêu cũng được cả. Vì họ biết em có dư khả năng trả cho họ hàng tháng!”. Chở nàng đến khách sạn, tui ngần ngừ rồi năn nỉ: “Em cho anh xem thử cái thẻ... của em được không?”.

Mèng đét ui, té ra nó là cái thẻ Commercial Bank! Tui phá ra cười khom cả cái lưng còm ốm yếu cúa tui. Mà tất nhiên là hổng dám giải thích cho nàng hiểu tại sao mình cười. Hi hi hi. Suốt đời chắc hông bao giờ quên được cái kỷ niệm đó, kỷ niệm mà tui hông bao giờ dám kể lại cho nàng nghe cả!

(Ghi chú: Chữ “Commercial” nếu phát âm theo tiếng Anh thì không nghe giống “Con mẹ xin ăn” nhưng nếu phát âm theo tiếng Pháp hoặc theo lối VN thì đúng là“Con mẹ xin ăn”).

Dùng tiếng Anh sai cũng tai hại không kém. Một chị bạn kể cho tôi nghe chị có một bà láng giềng người Việt Nam. Một buổi sáng chục năm trước bà ta ra xe thì gặp ông láng giềng Mỹ. Khi ông ấy hỏi: “Bà đi đâu thế?” , thì bà ta trả lời: “Sáng nay tôi đi tìm mua một cái condom” . Ý bà ta nói là muốn mua một cái condo (con-đô, không có m), chữ viết tắt của chữ condominium, có nghĩa tương tự nhưchữ apartment, nhưng bà ta lại nói nhầm là condom (con-đâm). Condom là bao cao su cho đàn ông dùng để ngừa thai!

Câu chuyện sau đây cũng là người Việt nói tiếng Mỹ:

Có một anh Việt Nam ngày xưa ở dưới Rạch Giá, sang đây làm nghề thợ ráp ở hãng tôi. Cũng giống như bao nhiêu người Việt mê nhạc Việt Nam, hát karaôkê và tổ chức nhảy đầm ở nhà, anh ta rất rành rẽ những điệu nhạc như Valse, Cha-Cha-Cha, Tango, Bolero, Rumba… Một hôm anh ta xuống Santa Ana vào một tiệm bánh để mua bánh paté chaud. Rất tự tin, anh ta ung dung nói với cô bán hàng:

- Cô bán cho tui ba cái bánh “ba-sô-đốp”.

Cô bán hàng ngẩn tò te nhìn vì không hiểu anh ta muốn gì, mà anh ta cũng không biết tại sao cô ta nhìn mình: Thay vì nói muốn mua bánh paté chaud, anh ta nói muốn mua pasodoble, một loại điệu nhẩy!

Đọc đến đây quý vị chắc sẽ có vài nụ cười và nói với tôi “Thank you” đã viết bài này. Tôi định trả lời “Không có chi” bằng tiếng Anh cho quý vị: “You are welcome”; nhưng thay vì phát âm đúng như người Mỹ nói: “You Arr Gweo Kâm”, tôi bắt chước một bà Việt Nam lớn tuổi ở tiểu bang Mả-Cha-Chú-Chệt (Massachusetts –Más-sa-chú-sệt) nói câu “You are welcome” với giọng An Nam Mít đặc sệt:

- Giò heo hầm.

Nguồn Nguyễn Tài Ngọc

NGUOI VIET IT NOI XIN LOI VA CAM ON

Alison R. Bishop cũng nhận xét về cách cư xử của người Việt hàng ngày. Anh than rằng người Việt không biết nói câu “xin lỗi” vì sợ bẽ mặt, xấu hổ dù họ có lỗi rõ ràng. Đó cũng là nguyên nhân gây ra nhiều cuộc cãi vã, ẩu đả vô ích.

            Tuần trước, trên đường đi dự tiệc, tôi ngừng xe để đổ xăng. Người bán xăng vô ý đổ nhiều qúa, làm tràn xăng ra ngoài, và xăng bắn lên chiếc áo sơ mi mới tôi đang mặc. Bị dơ áo bất ngờ, tôi không biết phải nói sao với người bơm xăng, tôi chỉ nhìn chòng chọc vào ông ta.  Người bán xăng cũng không nói một lời nào cả. Thực ra, ông ta có vẻ muốn ngó lơ tôi, và quay sang phục vụ người khách hàng kế tiếp. Trong lúc đứng đó, tôi cảm thấy giận hết sức, và bối rối không hiểu vì sao người bán xăng có thái độ như vậy. Tại sao ông ta không biết mở miệng nói một câu xin lỗi?

Một lần khác tôi đang ngồi ăn trong tiệm, tôi nhặt được một miếng nhựa dẻo – plastic-trong bát phở tôi đang ăn. Tôi hỏi nhân viên phục vụ và chủ tiệm tại sao lại có miếng nhựa trong bát phở. Họ chỉ ngây người ra nhìn tôi, không nói một câu nào cả. Một lát sau, họ đem ra cho tôi một bát phở khác, nhưng họ không thèm nói một lời xin lỗi, hay biểu lộ sự đáng tiếc về việc làm sai trái của mình. Với thái độ lạnh lùng, vô cảm của người phục vụ và chủ tiệm, tôi ăn mất ngon. Sau khi trả tiền, tôi ra về, trong lòng tự hứa rằng từ nay mình sẽ không bao giờ quanh trở lại tiệm phở này nữa. Tôi thắc mắc không hiểu những người làm trong tiệm phở có học được bài học kinh nghiệm nào qua lỗi lầm của họ hay không? 

Sống ở Việt Nam nhiều năm, tôi nhận ra một điều là người Việt không muốn nhận mình làm điều gì sai và nói lời xin lỗi. Khi lỗi của họ rõ không chối được, họ chỉ đáp lại bằng thái độ lặng thinh và né tránh, có khi còn tìm cách cãi lại thay vì nhận trách nhiệm trước mặt người khác. Tôi từng cãi lộn với người khác bởi họ không chịu nhận là họ đã sai. Chuyện xảy ra khi tôi đến bệnh viện điền những mẫu bảo hiểm sức khoẻ. Mặc dù tôi đã điền xong các mẫu biểu đó, người nhân viên của bệnh viện cứ nhất định cả quyết rằng tôi không hề làm thủ tục điền các mẫu bảo hiểm. Về sau tôi được biết rằng cô nhân viên đó đã làm thất lạc mấy mẫu biểu tôi đã điền xong. Lẽ ra, cô ta nên  nhận lỗi mình làm mất những mẫu này, nói một câu xin lỗi, và lễ phép đề nghị tôi điền lại các mẫu biểu đó. Tại sao cô ta cứ muốn tranh cãi  về vấn đề này? 

Từ ngày còn bé, cha mẹ tôi đã tôi phải biết nói xin lỗi khi mình làm sai. Trong câu chuyện giữa những người trong gia đình, cha mẹ tôi vẫn thường nói câu xin lỗi khi nào họ làm sai. Tôi lớn lên trong khung cảnh mọi người sẵn sàng nói lời xin lỗi để bộc lộ sự quan tâm, lòng tử tế, và sự kính trọng nhau. Thực vậy, việc dạy cách xin lỗi người khác bắt đầu từ gia đình và nhà trường. Tuy vậy, ở Việt Nam, tôi tin rằng nhiều người lớn muốn chứng minh rằng họ luôn đúng và hiếm khi chịu nói xin lỗi với trẻ con. Như vậy làm sao họ có thể làm gương cho con cái học cách nói lời xin lỗi? Tôi phải công nhận rằng sự kiện này xảy ra từ những dị biệt văn hoá tận căn bản gốc rễ, và tôi tin rằng nó bắt nguồn từ tâm lý lo sợ bị mất mặt của dân Việt. Ở Tây phương, chúng tôi cũng coi trọng việc giữ thể diện, nhưng không đến mức gỉa vờ bỏ qua lỗi lầm của mình, và gây thiệt hại cho người khác.  

         Tôi không nghĩ có gì sai khi mình làm lỗi và nói câu xin lỗi, vì thường khi con người vẫn dễ gượng dậy sau khi làm lỗi, hay bị người khác gây ra điều lầm lỗi. Thái độ sẵn sàng nhận lỗi sẽ giúp quan hệ trở nên đẹp hơn.  Nếu một trong hai phe đụng xe ngỏ lời xin lỗi sẽ tránh được cãi vã, chửi nhau, làm trở ngại giao thông. Tại nơi làm việc, thay vì đổ lỗi cho nhau, nếu đứng ra nhận lỗi mình sẽ giúp quan hệ sở làm được cải tiến, và công việc kinh doanh sẽ dễ hơn.  Nếu làm gì sai, bạn nên nhận lỗi và nghĩ cách không  tái phạm. Né tránh không nhận lỗi hay đổ lỗi cho người khác sẽ chỉ làm cho bạn bị mất mặt với nhiều người hơn.

           Nguyễn Minh Tâm dịch

CƯỜI KHÔNG ĐÚNG LÚC

 Đinh Lê Vũ

Sau đây là ý kiến của Alison R. Bishop (26 tuổi, người Mỹ) nói về nụ cười Việt Nam. Cũng là dịp ta soi mình, để nụ cười người Việt, nhất là nụ cười hướng đạo sinh, luôn đẹp trong mắt bạn bè quốc tế.

“Học tiếng Việt được năm năm và sống ở Việt Nam bốn năm, tôi có cơ hội tiếp xúc với nhiều người bạn Việt và hiểu khá nhiều về văn hóa Việt Nam. Tuy nhiên, tôi vẫn bị “sốc” trong những tình huống mà tiếng cười phát ra không đúng lúc.

Nhiều lần đi mua sắm, tôi nghe được tiếng cười rúc rích và thấy nhân viên bán hàng chỉ trỏ mình nhưng khi tôi quay lại thì họ vờ làm ngơ. Tôi không hiểu vì sao họ cười? Có phải vì tôi là người nước ngoài và tôi khác biệt? Những nụ cười không đúng chỗ như thế dễ gây ấn tượng xấu cho du khách đến Việt Nam.

Không chỉ cười nhạo du khách mà không rõ nguyên do, những người nước ngoài cố gắng nói tiếng Việt cũng bị đưa ra làm trò cười.

Có lần một người bạn cùng lớp tiếng Việt của tôi đi đổ xăng. Cô ấy muốn đổ đầy bình nhưng nói nhầm thành “no”, làm người ở trạm xăng bỗng phá lên cười. Cô bạn tôi đỏ mặt, lúc đó cô đã nhớ ra từ “đầy” nhưng khi phát âm lại nói nhầm thành “đái”. Anh nhân viên ở cây xăng cười to hơn và gọi bạn bè đến xem.

Sau sự cố này, bạn tôi rất buồn vì không ai hiểu những gì mình nói, thậm chí còn bị chọc quê vì những cố gắng của mình. Tệ hơn, cô ấy đã bỏ học tiếng Việt đến vài tháng do mất tự tin với vốn ngoại ngữ bị cười nhạo của mình.

Tương tự, một số người bạn nước ngoài của tôi thường tranh thủ tập tành nói tiếng Việt bằng cách gọi cà phê ở quán. Do mới học nên tiếng Việt của họ còn lơ lớ và không khỏi làm người phục vụ bật cười. Bạn tôi lúc đó cảm thấy bị xúc phạm, chuyển sang dùng tiếng Anh và hứa sẽ không đến quán đó nữa.

Ở Mỹ, nếu một người không rành tiếng Anh cố gắng gọi món nhưng phát âm sai hay dùng không đúng ngữ pháp, nhân viên phục vụ chẳng bao giờ cười phá lên cả. Thay vào đó, người phục vụ chỉ mỉm cười nhẹ nhàng, kiên nhẫn chỉ họ cách nói đúng. Điều này sẽ động viên người nước ngoài tiếp tục cố gắng nói và học ngôn ngữ đất nước họ đang sống.

Là giáo viên một trường quốc tế, tôi thường cấm các học sinh cười khi có một học sinh phát biểu sai. Trong xã hội phương Tây, nếu bạn mắc lỗi trong lĩnh vực đang học hỏi, cười không bao giờ là phản ứng của mọi người xung quanh. Chúng tôi tránh làm như vậy để không làm bạn tổn thương, kém tự tin và ngừng cố gắng.”

Phương Thúy

NIEM VUI VA KHO TANG

Niềm Vui Và Kho Tàng

Theo một bảng thống kê thì hằng năm tại Hoa Kỳ, có khoảng 60 triệu toa bác sĩ cho mua thuốc Valium. Valium hiện nay được xem là loại thuốc an thần công hiệu nhất.

Nói chung, xem chừng như văn minh càng tiến bộ, con người càng bất an. Niềm vui đích thực trong tâm hồn dường như đã vỗ cánh bay xa.

Nhưng an bình và vui tươi là vấn đề sống còn của con người. Ðạt được tất cả, có tất cả nhưng không có niềm vui trong tâm hồn, thì sống như thế chẳng khác nào như một thây chết.

Người Ai Cập thời cổ tin rằng khi chết con người phải trình diện trước thần Osires để trả lời cho hai câu hỏi: "Ngươi có tìm thấy niềm vui không? Ngươi có mang lại niềm vui cho người khác không?". Số phận đời đời của họ tùy thuộc vào cách họ trả lời cho hai câu hỏi ấy.

Số phận đời đời của con người, tương quan của con người với Thiên Chúa tùy thuộc ở niềm vui của họ trong cuộc sống này.

Một ngày kia, người ta hỏi nhạc sĩ Franz Joseph Haydn tại sao nhạc tôn giáo của ông lúc nào cũng vui tươi? Nhà nhạc sĩ tài ba của thế kỷ thứ 18 đã trả lời như sau: "Tôi không thể làm khác hơn được. Tôi viết nhạc theo những cảm xúc của tôi. Khi tôi nghĩ về Chúa, trái tim tôi tràn ngập niềm vui đến nỗi các nốt nhạc như nhảy múa trước ngòi bút của tôi". Người tín hữu Kitô, theo định nghĩa, không thể không là người của niềm vui. Họ phải vui mừng bởi vì Thiên Chúa chính là gia nghiệp của họ, bởi vì tâm hồn của họ luôn có Chúa.

Trong quyển sách có tựa đề "Những sự thuộc về Chúa Thánh Thần", Ðức Gioan Phaolô II đã viết như sau: "Ðức Kitô đến để mang lại niềm vui: niềm vui cho con cái, niềm vui cho cha mẹ, niềm vui cho gia đình và bạn hữu, niềm vui cho công nhân và trí thức, niềm vui cho người bệnh tật, già cả, niềm vui cho toàn nhân loại. Theo đúng nghĩa, niềm vui là trọng tâm của sứ điệp Kitô và ý lực của Phúc Âm. Chúng ta hãy là sứ giả của niềm vui".

Nhưng niềm vui không phải là một kho tàng có sẵn: nó đòi hỏi phải được kiến tạo. Người ta kiến tạo niềm vui bằng cách làm cho người khác được vui. Càng chia sẻ, càng trao ban, niềm vui càng lớn mạnh.

Mỗi ngày chúng ta van xin người khác không biết bao nhiêu lần: xin vui lòng. Chúng ta xin người "vui lòng", nhưng chúng ta lại không muốn làm cho lòng mình vui lên. Nếu chúng ta muốn người khác "vui lòng" để ban ân huệ cho chúng ta, thì có lẽ chúng ta phải làm cho lòng mình vui lên bằng bộ mặt vui tươi hớn hở của chúng ta, bằng những chia sẻ vui tươi của chúng ta, bằng những nụ cười vui tươi của chúng ta, bằng những chịu đựng vui tươi của chúng ta.

Bà Đầm Xòe: Câu chuyện chủ nhật: Sao cứ sang nhà nứơc quản lý ...

Bà Đầm Xòe: Câu chuyện chủ nhật: Sao cứ sang nhà nứơc quản lý ...: Lục Dân   Mấy tuần vừa rồi Câu chuyện chủ nhật hầu hết là câu chuyện văn chương rồi giải thưởng. Hôm nay BĐX đổi gêm, mời các bạn đọc bài vi...

TÌNH BẠN

TÌNH BẠN TRONG ĐỜI

Dù đã sẵn sàng hay còn chưa chuẩn bị, nhưng rồi một ngày kia, chúng ta cũng phải chia tay thế giới này.

Sẽ chẳng còn ánh mặt trời chói chang chào đón, sẽ chẳng còn một ngày mới bắt đầu bằng giọt nắng trong vắt của buổi bình minh.

Sẽ không còn nữa những ngày xuân hiền hòa, ấm áp.

Tiền bạc, danh vọng, quyền lực,… tất cả với ta cuối cùng cũng sẽ trở thành vô nghĩa. Còn ý nghĩa chăng là những gì ta tạo ra đối với thế giới này.

Vậy điều gì là thật sự quan trọng lưu lại dấu ấn của ta trong cuộc sống ?

Quan trọng không phải là những thứ bạn mang theo bên mình, mà là những gì bạn đã chân thành đóng góp cho tha nhân.

Quan trọng không phải là những thứ bạn nhận được mà là những gì bạn đã cho đi.

Quan trọng không phải là những thành công bạn đã có được trong cuộc đời, mà là ý nghĩa thanh cao của chúng.

Quan trọng không phải là những thứ bạn học được, mà là những gì bạn đã truyền lại cho người khác.

Quan trọng không còn là năng lực của bạn, mà chính là tính cách - là những gì mà bạn đã cư xử với mọi người xung quanh.

Quan trọng là những khoảnh khắc cử chỉ, thái độ mà bạn đã vô tình hay cố ý khắc ghi trong lòng người khác, khi cùng chia sẻ với họ những lo âu, phiền muộn, khi bạn an ủi và làm yên lòng họ bằng cách riêng nào đó của mình, hay chỉ đơn giản là một nụ cười hoan hỹ hay một cái nắm tay, đỡ cho một người khỏi ngã.

Quan trọng không chỉ là những ký ức, mà phải là ký ức về những người đã yêu thương bạn.

Quan trọng đâu chỉ là bạn sẽ được mọi người nhớ đến trong bao lâu, mà là họ nhớ GÌ về bạn (tốt hay xấu).

Quan trọng không phải là bạn quen biết thật nhiều người, mà là bao nhiêu người sẽ đau xót khi mất bạn trong đời.

Vậy thì, bạn ơi, hãy nhìn cuộc sống bằng ánh mắt yêu thương và hiểu biết. Bởi vì, chỉ có tình yêu thương, sự hiểu biết mới đem lại những điều kỳ diệu cho cuộc sống, bạn ạ.

Bạn bè cũng như tiền vậy ..

Có tờ thật ..Có tờ giả ..
Có tờ lành ..Có tờ rách ..Chỉ tiếc là : Mình không phải máy soi tiền nên không thể biết được...

Trong cuộc vui đâu biết ai là BẠN . . .
Lúc hoạn nạn mới biết bạn là AI.

Bạn thân là gì?
B: Bao dung
A: An toàn
N: Nhường nhịn
T: Thương yêu
H: Hiền hòa
Â: Ấm áp
N: Ngọt ngào

sưu tầm

Làm người chân chính!

Làm người chân chính

Mới nghe qua sao mà khó thế? Thời buổi này có thắp đuốc giữa ban ngày cũng không dễ gì kiếm cho ra được người chân chính, thế thì tại sao lại đưa chủ đề này ra để làm gì nhỉ? Rất nhiều người sẽ đặt câu hỏi như vậy. Chân thật! Chính trực! Ôi, nghe sao mà xa xôi quá?! Cuộc sống bon chen chụp giật hằng ngày mấy khi ta bắt gặp được những từ ngữ đẹp đẽ này? Trẻ em bây giờ học đạo đức cũng có coi qua rồi quên bẵng đi mất, vì cha mẹ chúng còn phải giục đi học thêm Anh văn, vi tính, học đàn, học múa v.v… và v.v… Mấy ai đề cập đến những điều xa vời này. Thi thoảng thì mỗi khi trẻ phạm tội nói dối chẳng hạn thì bố mẹ thường la rầy một chút xíu rồi cho qua, nghiêm khắc lắm thì quất nhẹ một roi vào mông cho trẻ nhớ là từ nay không nên và không được nói dối nữa, thế là xong. Rất ít người giảng giải cho trẻ vì sao là cần phải nói thật, và sự chân thật đáng quý như thế nào. Thói quen này hình thành trong tư duy mỗi con người từ lúc trẻ, cho nên họ cho việc nói dối là chuyện thường ngày ở… huyện! Do vậy mà từ ngữ “Chân thật” dần dà mất đi chỗ đứng trong tâm hồn mỗi người.

Ngày ấy tôi mới lên năm,

Có lần tôi nói dối mẹ,

Hôm sau tưởng phải ăn đòn.

Nhưng không, mẹ tôi chỉ buồn,

Ôm tôi hôn lên mái tóc…

- Con ơi, trước khi nhắm mắt,

Cha con dặn con suốt đời

Phải làm một người chân thật!

- Mẹ ơi, chân thật là gì?

- Con ơi, một người chân thật,

Khi vui muốn cười cứ cười

Khi buồn muốn khóc là khóc.

Yêu ai cứ bảo là yêu,

Ghét ai cứ bảo là ghét,

Dù ai ngon ngọt nuông chiều

Cũng không nói yêu thành ghét

Dù ai cầm dao dọa giết

Cũng không nói ghét thành yêu.

Từ ấy người lớn hỏi tôi:

- Bé ơi, bé yêu ai nhất?

Nhớ lời mẹ, tôi trả lời:

- Bé yêu những người chân thật!

Những câu thơ của Phùng Quán viết cách đây hơn năm mươi năm nay đọc lại vẫn còn thấy thấm thía. Sự chân thật đã được người mẹ dạy cho con như thế. Vậy mà ngày nay chúng ta tự mình lãng quên đi điều tốt đẹp ấy trong rất nhiều góc cạnh của cuộc sống, từ xã hội, công sở, trường học rồi đến gia đình, mấy ai còn giữ được tính chân thật đẹp đẽ như vốn nó đã có. Mà nếu không giữ được chân thật thì làm sao trở thành người chính trực được?!

Ngay chính người viết bài này cũng đâm ra xấu hổ, vì có được làm người chân chính đâu?! Nói thì dễ quá, nhưng thực hành là một chuyện khác, giữ cho mình được sự chân chính thật khó biết bao?! Song chẳng lẽ vì lý do đó mà chúng ta lại lãng quên sao? Hãy nhìn lại mình, hãy tự vấn lương tâm mình đi! Làm người chân chính thật khó đấy, nhưng nếu bạn nhận ra được rằng, mình đang cố gắng nhưng chưa sống trọn vẹn ý nghĩa hai từ chân chính cao quý ấy được, thì ít ra bạn cũng là người chân chính rồi, vì bạn đã dũng cảm nhận ra những yếu kém của mình, thế cũng đã là chân chính!

( Gia dinh DAKBLA)

Đừng lãng quênTrong cuộc sống thường nhật của chúng ta hiện nay, mỗi lần nói đến sự chăm chút yêu thương, sự dịu hiền che chở, sự nâng niu trân trọng, thì người ta thường nhớ đến người mẹ hay là người bạn gái của mình, nói chung là người phụ nữ, vì hằng năm có rất nhiều ngày nhớ đến họ, như là ngày Valentine 14/2, ngày Quốc tế phụ nữ 8/3, ngày dành cho mẹ (Mother’s day) vào chủ nhật thứ nhì của tháng 5 hằng năm, ngày Phụ nữ Việt nam v.v… Nhớ ơn là phải, vì người phụ nữ vốn dịu dàng, mảnh mai, cần được che chở, vì người mẹ cưu mang ta, sinh ra ta, nuôi ta bằng dòng sữa ngọt ngào để ta khôn lớn.
Song có một điều ít ai nhớ đến, và dễ dàng xí xóa khi được hỏi, đó là thế thì trong năm ngày nào dành cho người cha nhỉ? Hình như không ai biết cả, ngay như chính người viết bài này vẫn còn mù mờ, dù rằng nghe đâu các nước mừng lễ vào khoảng chủ nhật thứ ba của tháng 6 thì phải?! Thế giới quy định ra sao thì ta cũng không bàn đến, nhưng rõ ràng một điều là đối với người cha, chúng ta thường lãng quên, quên dành cho người một ngày trong năm để mừng lễ, để kính nhớ, để tỏ lòng hiếu thảo. Chúng ta thường nhớ đến mẹ, cái gì cũng mẹ mà quên đi cột trụ trong nhà đang vươn vai gánh vác vô vàn trách nhiệm để giữ vững cuộc sống cho cả gia đình, đó là người cha đáng kính.
Nói như thế có chông chênh quá chăng, vì cha hay mẹ gì cũng thế, cũng là bậc sinh thành, nhưng thường thì người cha dễ bị lãng quên hơn. Biết rằng chúng ta không bên trọng bên khinh, nhưng mỗi khi chúng ta nói đến người cha là nói đến một điều gì đó nghiêm khắc và thường hay mang tính trừng phạt những lỗi lầm của con cái, do vậy mà chúng ta ít nặng lòng hơn so với sự bao dung ôm ấp của người mẹ, và vì ít nặng lòng nên ít khi có những lời tâm sự với cha, do đó mà dễ quên.
Chúng ta lại quên rằng tuy người cha nghiêm khắc là thế, cứng rắn là thế nhưng tình thương của cha đối với con cái chẳng kém mẹ một chút nào đâu, người cha lại còn phải gánh vác gia đình, trách nhiệm đè nặng lên đôi vai vốn đã còm cõi mà ta đâu có biết?! Trên đời này có không ít người cha ỷ quyền cậy thế là mình làm ra tiền, là chủ gia đình nên ăn chơi trác táng và vô trách nhiệm, nhưng cũng có không ít những người cha đêm đêm vẫn miệt mài trên chiếc xích lô mong kiếm thêm vài cuốc xe đêm cho gia đình đỡ túng bấn, không thiếu những người cha miệt mài trên nắng gió biển khơi để kiếm tiền lo cho con cái ăn học, và cũng không hiếm những người cha vì bươn chải cho cuộc sống mà ra đi không trở về, để lại những vành khăn tang trên trán người quả phụ và đàn con bé dại.
Vậy thì hỡi ai đó, tuy chúng ta luôn nhớ đến người mẹ đáng yêu, nhưng cũng xin đừng quên người cha đáng kính của mình, hãy dành cho người một ngày nào đó trong năm để kính nhớ, để tỏ lòng hiếu thảo, để cho vầng trán khắc khổ kia ánh lên một niềm vui, tuy nhỏ nhoi nhưng đáng quý biết bao…
HUNGLAN 

Đừng lãng quên!

MỘT THOÁNG DAKBLA

Một thoáng Đakbla Văn Thành Lê

Dòng Đakbla, Đakbla vẫn ôm ghì thị xã. Như núi ôm mây, như mây ôm núi. Như vòng tay của anh dịu êm, dịu êm... Khúc hát “Tình yêu bên sông Đakbla” của nhạc sĩ Nguyễn Cường có một đoạn diễm tình như thế. Nghe nhạc đã bị con sông huyền thoại ấy réo gọi quay về, đến lúc được rong chơi cùng Đakbla càng cảm thấy có gì níu chân mãi. Từ trên sân thượng của Khách sạn Indochine nhìn bao quát về phía Tây Nam, dòng sông Đakbla hiện ra như một chữ S mềm mại ôm lấy thị xã Kon Tum như ca từ của Nguyễn Cường. Nghe nói con sông này lạ lùng lắm, nước cứ tuôn chảy về phía Tây, ngược với cách nghĩ lâu nay của con người. Không lần nào về Kon Tum mà tôi không nhận ra ở nơi quanh quẩn con sông huyền thoại này một điều gì đó mới lạ vừa đủ để còn muốn lần sau quay lại. Lần này, níu chân tôi là màu hoa rực đỏ của cây pơ-lang bên sông. Lúc đầu, gần chục người trong đoàn chúng tôi cứ quanh quẩn bên gốc cây cổ thụ, hết chụp hình lại quay sang nhìn ngắm cái màu hoa lạ lẫm ấy, chưa ai xác quyết nó là cây pơ-lang hay cây kơ-nia của núi rừng Tây Nguyên hùng vĩ. Cuối cùng, phải nhờ đến cô gái có cái đồng tiền lúng liếng ở Bến Sông Xưa, tên một quán cà phê đầu đường Bạch Đằng nhìn xuống sông Đakbla, mới biết cái cây có hoa đã đi vào thơ “thế là chị ơi, rụng bông hoa gạo” của Đoàn Thị Tảo ấy đích thị là hoa pơ-lang. Cái hoa chấm những cánh đỏ tươi lên bầu trời xanh biếc của Tây Nguyên nắng gió ấy, người miền núi rừng phía Bắc còn gọi một cái tên khác rất điệu đà là hoa mộc miên. Đêm đầu tiên tôi đến, trời Kon Tum chợt có chút mưa. Một chút thôi, chỉ đủ làm ướt vài cọng tóc, nhưng chưa đủ để mường tượng ra cái không gian diễm tình mà Đoàn Việt Hùng đã mở ra trong truyện ngắn “Mưa trên sông Dakbla”. Một chút rượu cần trong bữa tối ở Khách sạn Indochine trước đó tan nhanh giữa cơn gió cao nguyên khi nhiệt độ ngoài trời xuống còn 14 độ. Ánh đèn đường nghiêng xuống trên những lối đi dọc theo triền sông. Thoảng đâu đó tiếng hát của nàng sơn nữ Siu B’Liêng từ trong “Mưa trên sông Dakbla” bước ra ngoài đời thực: Chân chúng ta cùng gặp theo một điệu/ Tay chúng ta cùng uốn theo một nhịp/ Đôi má ta chạm vào nhau… và nhận ra nhau. Huyền thoại Đakbla tan chảy trong từng nhịp chân song hành giữa đêm đầy hơi sương. Ngước nhìn dòng nước lặng lờ dưới trời đêm, chợt nghĩ đến ở một nơi nào đó, nơi ba con sông Sêsan, Pôkô và Đakbla hòa nhịp cùng nhau trong điệu chảy vô cùng, hẳn thanh âm của đại ngàn phải thâm trầm, sâu lắng lắm. Từ khi đứa con Indochine hiện đại ra đời, khách sạn mẹ Đakbla có hình mái nhà rông Tây Nguyên gần đó bỗng trở nên lặng lẽ. Quán nhỏ bán hàng lưu niệm bên cạnh khách sạn cũ kỹ ấy cũng đã thay người quản lý. Quán vẫn để biển hiệu là Ngọc Linh, tên bà mẹ, nhưng người trực tiếp bán hàng giờ là cô con gái mang tên một loài gỗ quý, Cẩm Lai. 7 năm chưa đủ làm cho một quán hàng trở nên già, nhưng đủ để cho khách ghé qua cái thị xã nhỏ bé này “còn có chút gì để nhớ, để thương”. Buổi tối, khách trả một bức tượng nhà mồ đến 150 nghìn đồng, cô vẫn không bán, đòi đúng giá 180 nghìn đồng. Sáng hôm sau, khách quay lại lấy tượng, đưa tờ 200 nghìn đồng thì cô trả lại 50 nghìn kèm theo một nụ cười… khuyến mãi. Khách ngẩn ngơ - À, người Đakbla là thế?! Cách đó không xa là quán ăn cũng tên Đakbla ở số 168 Nguyễn Huệ. Trên nền nhạc hòa tấu êm dịu, khách vừa thưởng thức những món ăn Việt, vừa thỏa sức nhìn ngắm những bộ sưu tập các vật dụng của các dân tộc Tây Nguyên. Anh Hồ Công Văn, chủ quán, hơn 30 năm trước từng đi làm công tác xóa mù chữ cho đồng bào trên này, trong một phút bất chợt nào đó bỗng nhận ra cái đẹp hút hồn của bức tượng nhà mồ người Ba-na, chiếc gùi người Xê-đăng, chiếc chiêng người Ê-đê... Văn đã bị Tây Nguyễn huyền hoặc níu chân, cuối cùng neo cuộc đời mình bên bến sông Đakbla, mượn tên sông về làm tên quán, giới thiệu khách phương xa các đặc sản của núi rừng Tây Nguyên như rượu cần, cơm lam, các món nướng của người Ba-na... Có điều, đối với các bộ sưu tập cũ kỹ đã từng lưu lại trong anh nhiều kỷ niệm buồn vui, anh để riêng một nơi, không bán. Hiện, anh có gần 100 bộ sưu tập với hơn 500 hiện vật, một sự hòa quyện của các nền văn hóa bản địa. Đến Kon Tum mà không dành chút thời gian tản bộ dọc theo ven sông Đakbla là coi như chưa hiểu hết Kon Tum – cô gái lúng liếng đồng tiền ở Bến Sông Xưa bảo thế. Hãy đến và thử nghe Lyna Chăm Nguyên hát “Chiều Đăkbla” của Quỳnh Hợp, bạn sẽ biết điều đó đúng sai thế nào: …Dòng Đakbla êm đềm/ Gió cao nguyên rong chơi… Sóng lăn tăn vỗ bờ/ Ai đứng chờ đợi ai.../.

Văn Thành Lê

HÃY CƯỜI MỖI NGÀY

Cười mỗi ngày…

Cười là thần dược trị được cả bệnh thể xác lẫn tâm hồn.

Cười làm cho ta cởi mở bao dung và có một tinh thần lạc quan yêu đời.

Cười làm tăng hồng huyết cầu và lá lách hoạt động tích cực hơn.

Cười làm tăng sinh lực khiến ta vui vẻ, lanh lợi và thêm lòng yêu thương.

Cười làm cánh cửa cảm thông rộng mở thật dễ dàng với mọi người.

Cười mỉm, cười nụ, cười ra tiếng làm khuôn mặt chúng ta dễ mến hơn.

Cười làm thư dãn các bắp thịt trên mặt tan biến những căng thẳng.

Cười làm toàn thân được nhẹ nhàng thanh tịnh, thư thái và an lạc.

Cười giúp ta tránh được tâm trạng cay đắng khổ đau, phản ứng kịp thời.

Cười giúp cho tâm hồn lành mạnh và thêm khả năng sáng tạo mọi việc.

Cười nhiều tránh được buồn nản, dễ thành công vì tiếng cười là trí tuệ.

Cười là khoảng cách nhất giữa hai tâm hồn, là biết nghệ thuật sống.

Cười dễ vui theo cái vui của người khác, hoan hỷ như mình thành đạt vậy.

Cười có thể làm tan đi nỗi bực mình, buồn phiền của người đối diện.

Cười giúp ta vui sống hiện tại, quên hết quá khứ và lo lắng về tương lai.

Cười giúp ta trở về với chính mình, tức là thực sự trở về đời sống mới.

Cười có nhiều lợi ích cho ta về sức khỏe, tinh thần và cảm xúc tâm linh.

Cười giúp hồn nhiên, tươi sáng và có nhiều khả năng chống lại bệnh tật.

Cười giúp các tế bào loại T trong máu tăng lên, có sức đề kháng mạnh.

Cười làm giảm phong thấp, các khớp xương đỡ bị sưng và chống sưng.

Cười làm giảm các chất hooc môn (cortisone) trong thận, sẽ sống khỏe hơn.

Cười tránh được nhức đầu, đau tim, cao huyết áp và mỡ trong máu.

Cười giúp tống khứ các khí dư, thêm nhiều dưỡng khí cho bộ não thông minh.

Cười làm tăng máu, làm con người luôn tỉnh táo.

Cười làm cho ánh sáng nội tâm thể hiện, thấu suốt mọi sự vật.

Cười giúp những nét muộn phiền tan biến, gương mặt trở nên tươi trẻ ra.

Hãy đem lại cho mọi người những nụ cười lành mạnh, bởi vì chính những nụ cười này mang lại cho họ niềm an ủi trong những khi đau khổ và khích lệ những khi tuyệt vọng.

Hãy cười mỗi ngày bạn nhé.

PTH sưu tầmGXDAMINH.NET